هارون وهومن ( گروهى از پژوهشگران )
271
سفرنامه هاى خطى فارسى ( فارسى )
متن آن مفروش با « رخام » و اندك گودى با « شادروانى » كه زير پردهء « بيت » و « ميزاب رحمت » است ، دارد . عرض آن از جدار « كعبه » از زير « ميزاب » تا « ديوار حجر » 17 ذراع و 8 انگشت است و فاصلهء ما بين دو در حجر 20 ذراع و طول آن 22 ذراع است ، ارتفاع ديوار « حجر » اما از داخل از وسط دايره يك ذراع و 14 انگشت از طرف شرقى ، از مقابل درى كه در جانب مقام ابراهيم است ، يك ذرع و 10 انگشت و از طرف غربى يك ذرع و 20 انگشت است ، امّا ارتفاع آن از خارج ، از جانب « ركن شامى » يك ذراع و 16 انگشت و از وسط 2 ذراع و 3 انگشت است . عرض ديوار 2 ذراع ، 2 انگشت كم و ذرع تدوير آن از اندرون 38 ذراع و از بيرون 40 ذراع و 6 انگشت است . فى الجمله ، يك طواف دور « كعبه » 123 ذراع و 12 انگشت است . از قرارى كه در اخبار وارد است ، مكانيت « حجر » از حيثيّت بودن مدفن انبيا و اوصيا شرافت زياد دارد ، از جمله موافق خبر صحيح قبر شريف جناب اسماعيل و مادرش هاجر در آنجاست . چنانكه صاحب « مجمع البحرين » آورده است : « نقل ان اسماعيل بن ابراهيم دفن مع امّه فى الحجر فحجر عليها لئلّا توطى » . حطيم ، ما بين « ركن شامى » و « حجر الاسود » ، جاى مخصوصى است معروف ، و به جهت آن « حطيم » گويند كه مردم در آنجا به جهت « استلام حجر » يكديگر را مىكوبند و يا آنكه گناه عاصيان در آن مقام مىريزد و مىشكند . در بيان كساء كعبه معظّمه است « ابو الوليد ازرقى » در فصل سى و ششم « نور الايضاح » نقل مىكند كه « تبّع حميرى » اوّل كسى است كه در خواب ديد كه بر « كعبه » پرده مىپوشاند . به روايتى الهام شد . به همين جهت ، با پارچهء سياهى « كعبه » را مستور ساخت و در زمان « جاهليّت » نيز اكابر قوم به پرداختن كساء « بيت » به همديگر افتخار مىجستند ، تا آنكه در زمان « حضرت رسالتپناه » - صلى اللّه عليه و آله - از « ثياب « 1 » يمانى » پرده [ اى ] به « كعبه »
--> ( 1 ) . جمع ثوب ، به معنى جامهها .